- Vụ mùa bội thu, lượng gạo tiêu thụ giảm do giá tăng vọt, khiến gạo tồn kho tư nhân tăng 57% so với năm ngoái.
- Giá thu mua năm nay thấp hơn 40% so với năm ngoái, dưới chi phí sản xuất.
- https://bsamedia.vn/nhat-ban-khan-hiem-gao-vi-du-khach-nuoc-ngoai-tang-ky-luc/
- https://bsamedia.vn/gia-gao-tai-nhat-ban-giam-lan-dau-tien-sau-con-sot-gao/
Chi nhánh Niigata của Tập đoàn Hợp tác xã nông nghiệp Nhật Bản (JA)hôm 18-8 đã đưa ra định mức tạm ứng ước tính cho các nông trại thành viên là 18.500 yen (116 đô la) cho mỗi bao 60 kg gạo lứt Koshihikari. Con số này thấp hơn so với mức chi phí sản xuất 20.535 yên do một nhóm đại diện ngành xác định.
Các chuyên gia ngành lúa gạo giải thích: Sau khi giá tăng vọt năm ngoái, nguyên nhân lớn nhất dẫn đến sự lao dốc đột ngột năm nay là do dư thừa nguồn cung, và tình hình có thể sẽ tồi tệ hơn.
Theo Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Thủy sản Nhật Bản, lượng gạo tồn kho của khu vực tư nhân đã đạt mức cao kỷ lục 2,43 triệu tấn vào cuối tháng 6 – tăng 57% so với cùng kỳ năm ngoái và cao hơn rất nhiều so với ngưỡng được coi là bình thường (từ 1,8-2 triệu tấn).
Giá gạo tăng vọt năm ngoái đã khiến người tiêu dùng hạn chế tiêu thụ gạo, khiến phần lớn sản lượng thu hoạch năm 2025 còn tồn đọng trong kho và trên thị trường. Thêm vào đó, kho dự trữ quốc gia cũng tháo kho 590.000 tấn gạo.
Bất chấp sự mất cân đối giữa cung và cầu, nông dân vẫn tiếp tục đẩy mạnh sản xuất. Sản lượng lúa gạo chủ lực dự kiến đạt 7,32 triệu tấn trong năm nay, vượt mức dự báo nhu cầu tối đa là 7,11 triệu tấn của Bộ Nông nghiệp.
Tỉnh Niigata – vựa lúa lớn nhất Nhật Bản – cũng dự báo sẽ bội thu vụ sắp tới. Theo ước tính của Bộ, yếu tố này cộng với lượng tồn kho vốn đã cao có thể đẩy lượng gạo tồn kho tư nhân lên tới 2,81 triệu tấn vào cuối tháng 6-2027. Điều này càng tạo áp lực khiến JA tiếp tục hạ giá thu mua.
Các mức thanh toán tạm ứng ước tính trong năm nay đã giảm đối với các vụ lúa thu hoạch sớm ở vùng Kyushu và Shikoku – vốn được xem là chỉ báo hàng đầu của thị trường. Cụ thể, tỉnh Kagoshima và Miyazaki ghi nhận mức giảm lần lượt khoảng 20% và 40%.
Mức giảm 40% xuống dưới giá vốn tại vựa lúa hàng đầu Niigata được dự báo sẽ gây ra tác động đáng kể, làm tăng khả năng giá lúa sẽ còn giảm mạnh tại các khu vực khác như Tohoku.
Trong khi đó, cuộc chiến ở Trung Đông đã đẩy giá phân bón và các vật tư nông nghiệp khác lên cao. Những điều kiện ngày càng khắc nghiệt này có thể buộc nhiều nông dân phải bỏ nghề.
Mức thanh toán ước tính từ JA giảm đi đồng nghĩa với việc giá gạo trên các kệ hàng siêu thị cũng sẽ giảm. Theo giám đốc của một cơ sở bán buôn gạo, giới quan sát kỳ vọng một bao gạo Koshihikari 5kg thu hoạch tại Niigata năm nay sẽ có giá dao động ở mức nhỉnh hơn 3.000 yen.
Mức giá này sẽ giảm gần 2.000 yen so với mức giá vào mùa thu năm ngoái – một diễn biến mà những người tiêu dùng đang chật vật vì lạm phát sẽ rất hoan nghênh.
Tuy nhiên, với tình hình tiêu thụ giảm sút, các doanh nghiệp sẽ phải tung gạo mới ra thị trường trong khi vẫn đang ôm một lượng lớn hàng tồn kho của vụ mùa năm ngoái. Sự sụt giá của lúa gạo năm 2026 sẽ tiếp tục kéo tụt giá trị của số lúa gạo cũ này.
Ricky Hồ / BSA Media
