“Tôi đã đầu tư hơn 3 tỷ đồng. Nhưng sau này khi hết thời gian miễn thuế, tôi không biết lấy gì để chứng minh đầu vào của con giống và chuồng trại”, anh Trần Mạnh Hùng – HTX Trường Vinh, người kinh doanh dúi cho biết.
Một học viên khác đứng lên trăn trở “làm thế nào để xây dựng một làng du lịch cộng đồng, lựa chọn mô hình quản trị nào để vừa giữ được lợi ích cho người dân, vừa đủ sức thu hút nhà đầu tư”.
Đó là hai trong số rất nhiều câu chuyện được mang đến lớp tập huấn: “Xây dựng kế hoạch kinh doanh dành cho HTX nông nghiệp – Chiến lược phát triển thị trường và bán hàng”, do Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ Doanh nghiệp (BSA) phối hợp Hội Nông dân tỉnh Nghệ An tổ chức ngày 13-14/7 tại Hội trường Nhà khách Nghệ An.
Khi người nông dân không còn chỉ hỏi cách nuôi, cách trồng
Khoảng 50 học viên đến từ nhiều địa phương của Nghệ An, trong đó có cả những xã vùng cao, giáp biên giới Lào như Kỳ Sơn cũ, mang đến lớp học những mô hình rất đa dạng: dược liệu, chè, dứa, lan – đào rừng, chăn nuôi dúi, lợn bản địa, ốc thương phẩm…
Điểm chung của họ là sản phẩm đã có, nhưng họ đang khó, đang thiếu chính là quản trị, thị trường, thuế, tài chính, mô hình kinh doanh và khả năng mở rộng…
Một chủ trang trại chăn nuôi chia sẻ rằng toàn bộ vốn đầu tư đã lên tới khoảng 3 tỷ đồng, nhưng phần lớn con giống và vật tư ban đầu được mua từ nông dân nên không có hóa đơn. Khi doanh nghiệp đi vào hoạt động ổn định, đây sẽ trở thành nút thắt lớn về chứng từ và thuế.
Đáp lại sự băn khoăn này, chuyên gia Vũ Trung Hòa – Chuyên gia đào tạo khởi nghiệp ĐMST & Phát triển doanh nghiệp của Hiệp hội Hàng Việt Nam chất lượng cao và của TW Hội LHPN Việt Nam không đưa ra lời khuyên “né thuế”, mà nhấn mạnh một nguyên tắc: chấp nhận chi phí đầu vào cao hơn để giao dịch với những đơn vị có đầy đủ hóa đơn, chứng từ, bởi sự minh bạch luôn có giá trị lâu dài hơn cái lợi trước mắt.
Anh Đinh Bá Cương, chủ farmstay Nhật Minh ở Quế Phong kể rằng, ban đầu anh nuôi lợn bản địa và dúi. Khó khăn lớn nhất không phải là nuôi mà là bán. Từ bài toán ấy, anh mở farmstay để khách đến trải nghiệm, thưởng thức đặc sản ngay tại địa phương.
Hiện nay, điểm đến đã có tên trên bản đồ du lịch của tỉnh Nghệ An. Nhưng mục tiêu của anh Cương không dừng lại ở một farmstay.
Anh cho biết, muốn xây dựng cả một làng du lịch cộng đồng. Và lo lắng nhất đến từ việc áp dụng mô hình quản trị như thế nào, nên đi theo hợp tác xã hay doanh nghiệp? Làm sao vừa giữ được lợi ích cộng đồng, vừa đủ hấp dẫn để kêu gọi đầu tư?…
Không cần sở hữu tất cả
Một câu chuyện khác về khu đất trồng hướng dương rộng khoảng 3.000 m². Có những ngày, nơi này đón tới 5.000-7.000 lượt khách.
Anh không bán vé theo cách thông thường. Khách được tự nguyện ủng hộ nếu thấy trải nghiệm xứng đáng. Đặc biệt là khu vườn trở thành nơi giới thiệu nông sản địa phương. Từ câu chuyện ấy, chuyên gia Vũ Trung Hòa gợi mở một hướng đi khác.
Thay vì chỉ có một điểm đến là vườn hướng dương, hãy xây dựng một hệ sinh thái điểm đến. Chẳng hạn như mùa này có hoa hướng dương, mùa khác có vườn đào, nơi khác có dược liệu, có làng nghề, có trang trại…
Điều đáng chú ý là người làm du lịch không nhất thiết phải sở hữu tất cả. Họ có thể liên kết với những người đang sở hữu các điểm đến, trả phí sử dụng và cùng xây dựng chuỗi trải nghiệm.
Theo ông Hòa, đó chính là tư duy kinh doanh nền tảng, khi giá trị được tạo ra từ sự kết nối chứ không chỉ từ tài sản mình nắm giữ.
Lớp tập huấn tại Nghệ An là một trong chuỗi hoạt động đào tạo do Trung tâm BSA triển khai trong tháng 7 nhằm nâng cao năng lực quản trị cho doanh nghiệp, hợp tác xã và các chủ thể khởi nghiệp nông nghiệp. Trước đó, các chương trình tương tự đã được tổ chức tại Thanh Hóa và Đắk Lắk, tập trung vào những nội dung từ xây dựng kế hoạch kinh doanh, quản trị tài chính, phát triển thị trường đến ứng dụng AI trong điều hành và bán hàng.
Dự kiến trong tháng 7 này, BSA sẽ tiếp tục tổ chức khóa tập huấn về ghi nhãn thực phẩm theo quy định mới tại Hà Nội, giúp doanh nghiệp cập nhật các quy định pháp lý và hoàn thiện năng lực đưa sản phẩm ra thị trường.
Cuộc thi Khởi nghiệp Xanh lần thứ 12 – năm 2026 do Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ Doanh nghiệp (BSA), Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam Chất lượng Cao (HVNCLC) phối hợp cùng Công ty Cổ phần Vinamit, Tập đoàn Trung Nguyên Legend, Công ty TNHH Cỏ May và Mạng lưới Khởi nghiệp Xanh (KNX) tổ chức; với sự đồng hành của Công ty Cổ phần Cơ điện Tân Hoàn Cầu, Công ty TNHH Tân Nhiên, Công ty TNHH SX TM DV Qui Phúc, Công ty Cổ phần Nhựa Tái chế Duy Tân (DUYTAN Recycling), Công ty Cổ phần Tái chế Bao bì PRO Việt Nam (PRO Việt Nam), Công ty TNHH SX – TM Thực phẩm Gia vị Tương Việt Hoa Sen và Công ty TNHH May Thêu Giày An Phước.
Một số hình ảnh tại sự kiện:

Trần Quỳnh