Chuyên gia Phạm Chi Lan: Doanh nghiệp tiên phong tạo nền móng cho thị trường nội địa và khát vọng “vươn mình” của hàng Việt

Bên lề buổi Tiệc Tất niên 2025 của Câu lạc bộ Doanh nghiệp Dẫn đầu (LBC), chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan, cố vấn của LBC đã có những chia sẻ sâu sắc về hành trình gắn bó của cộng đồng doanh nghiệp Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao (HVNCLC), vai trò của các doanh nghiệp tiên phong và ý nghĩa chiến lược của thị trường nội địa trong sự phát triển kinh tế Việt Nam.

Theo bà Phạm Chi Lan, nền tảng quan trọng nhất tạo nên uy tín của HVNCLC chính là đội ngũ doanh nghiệp tiên phong (LBC), những người ngay từ đầu đã xác định chất lượng là công cụ cạnh tranh cốt lõi. Họ coi chất lượng là con đường để chinh phục người tiêu dùng, mở rộng thị trường và không ngừng nâng cấp chính mình. Với tư duy, quyết tâm và cả sự can đảm, họ đã đầu tư bền bỉ, theo đuổi con đường làm hàng tốt trong suốt nhiều năm.

Chính những doanh nghiệp này đã trở thành lớp đầu tiên được vinh danh chứng nhận Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao do người tiêu dùng bình chọn, và quan trọng hơn, họ giữ vững danh hiệu đó qua thời gian dài. Điều này không chỉ tạo niềm tin cho người tiêu dùng Việt Nam, mà còn giúp xã hội và các nhà hoạch định chính sách nhìn thấy rõ năng lực của doanh nghiệp Việt, đặc biệt là khu vực kinh tế tư nhân, trong việc làm ra những sản phẩm chất lượng cao, đủ sức cạnh tranh.

Bà Phạm Chi Lan cho rằng, khẩu hiệu “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” chỉ thực sự có sức thuyết phục khi hàng Việt đủ tốt. Trong bối cảnh trước đây, tâm lý sính ngoại còn phổ biến ở cả miền Nam lẫn miền Bắc, thì sự xuất hiện của các doanh nghiệp tiên phong làm hàng chất lượng đã đóng vai trò đặc biệt quan trọng.

“Nếu không có những người dám đi trước, làm hàng tiêu dùng tốt cho đời sống người dân, thì rất khó để thay đổi thói quen tiêu dùng”, bà Lan nói.

Không dừng lại ở đó, theo bà Lan, những doanh nghiệp tiên phong còn tạo ra động lực lan tỏa mạnh mẽ. Các doanh nghiệp đi sau học hỏi, noi gương, cùng nhau nâng cấp tiêu chuẩn sản xuất. Đặc biệt, các thế hệ doanh nhân trẻ ngày càng ý thức rõ rằng, đã làm thì phải làm tới nơi tới chốn, và chất lượng phải được đặt ra ngay từ đầu. Sự lan tỏa này là vô cùng rộng lớn và tích cực.

Cùng với thời gian, cộng đồng doanh nghiệp HVNCLC ngày càng đông đảo, mỗi năm có thêm nhiều doanh nghiệp được người tiêu dùng bình chọn. Điều này giúp thị trường nội địa không ngừng mở rộng, trở thành một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế. Trong khi các động lực tăng trưởng truyền thống của Việt Nam là FDI và xuất khẩu, mà phần lớn giá trị xuất khẩu đến từ doanh nghiệp có vốn nước ngoài, thì thị trường nội địa chính là động lực thứ ba mang tính nền tảng và bền vững.

Tuy nhiên, theo bà Lan, thị trường nội địa chỉ thực sự phát triển khi doanh nghiệp Việt sản xuất được hàng tốt cho người Việt dùng.

“Nếu chỉ mở rộng thị trường nội địa bằng nhập khẩu thì lợi ích mang lại cho nền kinh tế là rất hạn chế”, bà Lan nhìn nhận.

Ở góc độ tổng thể, chuyên gia Phạm Chi Lan cho rằng sự phát triển của HVNCLC tác động tích cực đến nhiều chủ thể trong xã hội: từ Nhà nước trong việc xây dựng chính sách khuyến khích làm hàng tốt; doanh nghiệp trong việc hợp tác, liên kết để nâng cao chất lượng; truyền thông trong việc lan tỏa giá trị hàng Việt; và cuối cùng là người tiêu dùng vừa hưởng lợi từ sản phẩm tốt, vừa ý thức rõ hơn rằng ủng hộ hàng Việt cũng là một cách đóng góp cho đất nước.

Đánh giá về các doanh nghiệp trong Câu lạc bộ Doanh nghiệp Dẫn đầu (LBC), bà Phạm Chi Lan cho rằng việc làm tốt ở thị trường nội địa chính là nền tảng để vươn ra thế giới. Bà nhớ lại những cuộc tiếp xúc với doanh nghiệp châu Âu, nơi họ từng thẳng thắn nhận xét rằng, một doanh nghiệp xuất khẩu thành công nhưng vắng bóng ở thị trường nội địa là điều “không nên”.

Theo bà, mô hình của Nhật Bản là bài học đáng tham khảo, khi thị trường nội địa tràn ngập sản phẩm tốt, xã hội hình thành một chuẩn mực chung về chất lượng, từ đó tạo niềm tin rất lớn cho đối tác quốc tế. Thực tế cũng cho thấy, trong những giai đoạn khủng hoảng kinh tế toàn cầu, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu đã quay về khai thác thị trường nội địa như một điểm tựa quan trọng.

Hai năng lực là nội địa và xuất khẩu không triệt tiêu mà bổ trợ cho nhau. Doanh nghiệp xuất khẩu thành công có quyền tự hào với thị trường trong nước rằng sản phẩm của mình không chỉ được người Việt tin dùng, mà còn đáp ứng được những thị trường khó tính trên thế giới.

Đặc biệt, trong bối cảnh các thị trường quốc tế ngày càng siết chặt chuẩn mực – từ chất lượng sản phẩm, quy trình sản xuất, nguyên liệu, tiêu chí “xanh”, năng lượng tái tạo, đến trách nhiệm xã hội và lao động, các doanh nghiệp HVNCLC và LBC đã và đang nỗ lực phát triển một cách toàn diện.

“Hàng Việt Nam chất lượng cao hôm nay không chỉ là chất lượng của sản phẩm, mà là chất lượng của cả doanh nghiệp và hệ thống vận hành”, bà Lan nhấn mạnh.

Cuối cùng, chuyên gia Phạm Chi Lan cho hay, Việt Nam đang bước vào năm đầu tiên của một chiến lược phát triển mới với khát vọng “vươn mình”, mở ra giai đoạn 10 năm đầy thách thức nhưng cũng vô cùng quan trọng.

“Tôi thành tâm chúc các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp Hàng Việt Nam chất lượng cao và các doanh nghiệp trong LBC, sẽ đạt được những thành công lớn hơn, đột phá hơn, để không chỉ phát triển doanh nghiệp của mình mà còn đóng góp mạnh mẽ cho cộng đồng doanh nghiệp và nền kinh tế Việt Nam”, bà Lan nói.

Một số hình ảnh của chuyên gia Phạm Chi Lan tại buổi Tất niên Câu lạc bộ LBC:

Trần Quỳnh