Nguồn gốc là bảo chứng

Anh Tuấn | 11:42 04/05/2018

Truy xuất nguồn gốc sản phẩm là một trong những giải pháp được áp dụng hiện nay, là cách để kiếm soát nguồn sản phẩm nông sản, thực phẩm, giúp bảo vệ sức khỏe của người tiêu dùng, tăng tính cạnh tranh. Đây là một trong những nội dung được chuyên gia chia sẻ tại buổi huấn luyện về “Trích xuất nguồn gốc nông sản, thực phẩm” diễn ra vào sáng 3/5 tại trụ sở Trung tâm BSA.

Chương trình do Hội DN HVNCLC, Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ doanh nghiệp BSA kết hợp cùng Hội Công nghệ cao TP.HCM tổ chức. Buổi huấn luyện này đã thu hút 60 tiểu thương của Phiên chợ Xanh – Tử tế, các chủ dự án khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp.

 

 

Theo báo cáo của Hội Công nghệ cao TP.HCM, trong những năm qua, thực phẩm bẩn gây ra 400 nghìn ca tử vong mỗi năm trên thế giới. Điều này dẫn đến việc các cơ quan chức năng trong và ngoài nước yêu cầu việc truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Mới đây nhất, Trung Quốc tiến hành thử nghiệm áp dụng tiêu chuẩn quản lý chất lượng và nguồn gốc hàng hóa nông sản, nhất là mặt hàng hoa quả, trái cây nhập khẩu từ Việt Nam và Thái Lan (sẽ áp dụng chính thức từ 1/5 tới), đang gây nên nhiều khó khăn, thách thức đối với doanh nghiệp xuất khẩu, các nhà sản xuất trong nước. 

 

Các rào cản kỹ thuật như: Quy định chặt chẽ về kiểm dịch thực vật, an toàn thực phẩm và chất lượng đang là vấn đề lớn đối với nhiều mặt hàng nông sản Việt Nam khi tham gia thị trường xuất khẩu. Vì thế, việc nâng cao quy trình sản xuất và chất lượng sản phẩm từ nông dân, doanh nghiệp cho đến cơ quan quản lý nhà nước cần phải thay đổi tư duy để bắt kịp thị trường, nâng cao sức cạnh tranh. Và một trong những giải pháp cần thiết hiện nay, đó là truy xuất nguồn gốc sản phẩm cho nông sản, thực phẩm.

 

 

 

Trước đây, việc truy xuất nguồn gốc thông qua ghi chép trên giấy nhưng ngày nay, với công nghệ hiện đại, nhà sản xuất dễ dàng tạo thông tin, QR Code trích xuất nguồn gốc thông qua các ứng dụng trên smartphone chỉ vài thao tác đơn giản… Trên smartphone, chúng ta có thể thao tác toàn bộ hoạt động của truy xuất nguồn gốc sản phẩm từ trang trại cho đến bàn ăn, ghi chép đầy đủ các thông tin ngay từ nguyên liệu đầu vào như đất, giống, nguồn nước, thuốc bảo vệ thực vật, nhà sản xuất, nhà chế biến… Truy xuất nguồn gốc sẽ giúp bảo vệ và khẳng định thương hiệu, chống hàng giả, giảm bớt chi phí, thủ tục giấy tờ. Trong khi đó, qua smartphone, người tiêu dùng đọc được QR Code về tất cả thông tin của sản phẩm, yên tâm sử dụng. Tiến sĩ Đào Hà Trung – Chủ tịch Hội Công nghệ cao TP.HCM chia sẻ.

 

Tiến sĩ Đào Hà Trung – Chủ tịch Hội Công nghệ cao TP.HCM chia sẻ về các thông tin truy xuất nguồn gốc do TE-FOOD Việt Nam thực hiện và các lợi ích của doanh nghiệp khi thực hiện việc truy xuất nguồn gốc nông sản, thực phẩm.

 

Tại buổi huấn luyện, các chuyên gia cũng tập trung phân tích, chia sẻ và hướng dẫn về cách thức truy xuất nguồn gốc, cách lưu trữ thông tin sản phẩm trong quá trình sản xuất, chế biến và tiêu thụ (tạo QR Code) đới với sản phẩm chăn nuôi, trồng trọt, thủy hải sản…

 

Kỹ sư Lê Thị Tươi - Hội Công nghệ cao TP.HCM cho rằng, các thông tin truy xuất phải được kiểm soát chặt chẽ. Chu trình và chủ thể của quá trình này bao gồm các đối tượng thực hiện kiểm soát và yếu tố kiểm soát. Trên hệ thống GPS tại Nông trại (Farm), người sản xuất phân lô, phân thửa để quản lý chặt chẽ qua hệ thống truy xuất nguồn gốc thông minh. Ví dụ, trong trang trại trồng rau thì phân thành nhiều luống A,B,C… Khi sản xuất thì luống A bắt đầu gieo trồng khi nào, được sử dụng giống gì, mua ở đâu, phân bón của nhà sản xuất nào, ai là người phân phối…

 

Kỹ sư Lê Thị Tươi chia sẻ tại buổi huấn luyện

 

 

Hiện nay, các trang trại ít khi sơ chế, đóng gói mà thông qua các thương lái, các doanh nghiệp kinh doanh. Những đơn vị này khi sơ chế, đóng gói phải ghi thêm các thông tin như rửa nước như thế nào, làm khô ra sao, đóng gói với trọng lượng bao nhiêu… Với phần kiểm soát thì các cơ quan có thẩm quyền như Ban Quản lý ATTP, hoặc các nhà bán lẻ… sẽ là kiểm soát các thông tin ghi trong quá trình sản xuất, chế biến, tiêu thụ.

 

 

Với tôm và cá basa xuất khẩu sang thị trường Mỹ và EU, kỹ sư Nguyễn Huy Thạch  - Hội Công nghệ cao TP.HCM cho rằng, 2 loại thủy sản này phải được kiểm soát, truy xuất từ nguồn gốc bố mẹ cho đến khi nuôi thương phẩm. Nơi nuôi thương phẩm được kiểm soát bằng quy trình nuôi khép kín, sử dụng smartphone để kiểm soát, theo dõi các yếu tố qua hệ thống IoT. Khi tôm và cá basa được bán ra, chủ cơ sở nuôi phải báo cáo với cơ quan thú y để kiểm định.

 

Kỹ sư Nguyễn Huy Thạch  - Hội Công nghệ cao TP.HCM thông tin về các quy định truy xuất nguồn gốc tôm và cá basa xuất khẩu sang thị trường Mỹ và EU, các quy định kiểm soát nguồn thực phẩm doanh nghiệp cần lưu ý.

 

 

Cơ sở thu mua phải đảm bảo được các tiêu chí thu mua theo quy định. Đây là cơ sở độc lập, chỉ làm công tác sơ chế, đóng gói để phân phối cho nhà xuất khẩu. Tuy nhiên, ở giai đoạn này cần được kiểm soát chặt chẽ bởi những người gian dối có thể bơm tạp chất vào tôm. Hiện nay việc chế tài đối với khâu sơ chế, đóng gói rất nặng, có thể phạt tới trên 200 triệu đồng nếu vi phạm. kỹ sư Nguyễn Huy Thạch chia sẻ thêm.

 

Phạm Xuân Thành - Chủ dự án trồng rừng và khai thác tôm tự nhiên ở rừng ngập mặn Cà Mau nêu câu hỏi về việc liên kết thực hiện việc truy xuất nguồn gốc cho tôm.

 

Trước những thắc mắc của các tiểu thương và chủ dự án trong việc truy xuất nguồn gốc nông sản, gia súc, gia cầm từ các nông hộ nhỏ lẻ, các chuyên gia cho rằng hiện nay mới chỉ áp dụng được cho các hộ chăn nuôi heo, các sản phẩm khác chỉ mới dừng lại ở cấp độ trang trại. Hiện chi phí cho việc trích xuất nguồn gốc chiếm khoảng 0,1 - 0,2% giá trị sản phẩm.

 

 

Tiến sĩ Lê Đặng Trung - Giám đốc Cty Real Time Analytics (RTA) băn khoăn về việc các ứng dụng của RTA có thể tích hợp như thế nào để quan sát thời gian sản xuất, thu hoạch sản phẩm, chi phí cho việc thực hiện truy xuất nguồn gốc.

 

Với băn khoăn là những hợp tác xã, các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ liệu có những giải pháp nào để áp dụng việc truy xuất nguồn gốc, đại diện Hội công nghệ cao TP.HCM cho rằng, điều đầu tiên là nhà sản xuất dù nhỏ cỡ nào cũng phải xác định rằng, đã đến lúc phải hành động. Tại sao người tiêu dùng không mua được sản rõ nguồn gốc? đó là vì nhà sản xuất, nhà buôn không muốn cung cấp. Thứ 2 các bạn trẻ phải có ý chí khởi nghiệp, phải có ý chí rộng và sâu hơn nữa, cần mở rộng sản xuất, mở rộng thị trường, tăng sản phẩm. Đặc biệt là các dự án khởi nghiệp nông nghiệp cần đăng kí farm của mình và Hội Công nghệ cao TP.HCM sẽ đưa ra các giải pháp cho từng dự án trong thời gian tới.

 

 

Chuyên gia Trần Anh Tuấn - giám đốc điều hành công ty tư vấn The Pathfinder băn khoăn về giải pháp giải quyết khó khăn của các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong truy xuất nguồn gốc.

 

Bài & ảnh: Anh Tuấn

Từ khóa :

NÊN ĐỌC

Đăng ký email để nhận các thông tin mới nhất